"Sáp nhập khiến lượng rác tăng vọt, hạ tầng quá tải, Cần Thơ khẩn trương gỡ "nút thắt" về công nghệ, cơ chế và hạ tầng để tránh nguy cơ "ngập" trong rác thải đô thị."
Sau khi sáp nhập, Cần Thơ như một "cơ thể" đang lớn nhanh nhưng hệ thống "bài tiết" lại chưa theo kịp. Lượng chất thải sinh hoạt tăng chóng mặt, trong khi bãi chôn lấp quá tải, công nghệ xử lý lạc hậu và cơ chế đầu tư còn rối rắm. Đây là bài toán sống còn cho một đô thị trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Hạ tầng "già cỗi" trước áp lực mới
Hệ thống thu gom và xử lý rác của Cần Thơ hiện đang bộc lộ rõ sự bất cập. Các bãi chôn lấp đã gần đầy, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. *Công suất xử lý hiện tại chỉ đáp ứng khoảng 70-80% lượng rác phát sinh*. Nhiều khu vực ngoại thành, sau sáp nhập, vẫn chưa có dịch vụ thu gom rác thường xuyên. Thành phố đang phải chạy đua với thời gian để nâng cấp và mở rộng hạ tầng, nhưng nguồn vốn và quỹ đất lại là rào cản lớn.
Cơ chế và công nghệ: "Nút thắt" cần tháo gỡ
Không chỉ dừng lại ở hạ tầng, *cơ chế đấu thầu, đặt hàng xử lý rác còn nhiều bất cập*, thiếu minh bạch. Các dự án nhà máy đốt rác phát điện hay tái chế rác thải thành phân compost chậm triển khai vì vướng mắc thủ tục hành chính và cơ chế giá dịch vụ. Công nghệ xử lý hiện tại chủ yếu là chôn lấp lộ thiên, gây lãng phí tài nguyên và nguy cơ ô nhiễm nguồn nước ngầm. Thành phố đang yêu cầu các sở, ngành khẩn trương rà soát, đề xuất giải pháp thu hút đầu tư tư nhân vào lĩnh vực này.
Giải pháp từ phân loại tại nguồn và xã hội hóa
Chìa khóa cho bài toán rác thải Cần Thơ nằm ở sự thay đổi đồng bộ. Trước hết là đẩy mạnh phân loại rác tại nguồn - giảm tải cho khâu xử lý cuối. Song song đó, thành phố khuyến khích các mô hình kinh tế tuần hoàn, biến rác thành tài nguyên. *Các nhà máy đốt rác phát điện quy mô nhỏ* và các làng nghề tái chế cần được hỗ trợ về cơ chế thuế, đất đai. Huy động vốn xã hội hóa theo hình thức PPP (đối tác công tư) được xem là cứu cánh để tháo gỡ điểm nghẽn về tài chính.
[Kết luận]
Cần Thơ đang đứng trước ngã rẽ quyết định: hoặc "sống chung" với rác bằng hạ tầng cũ kỹ, hoặc bứt phá bằng công nghệ và cơ chế mới. Việc tháo gỡ đồng bộ ba điểm nghẽn: hạ tầng, cơ chế, công nghệ sẽ quyết định chất lượng môi trường sống của hàng triệu người dân nơi đây. Câu hỏi đặt ra là: khi nào những giải pháp này thực sự đi vào cuộc sống, thay vì chỉ nằm trên giấy tờ?
0 Nhận xét